photo_5353036119073221582_y (1)

 

Жан-жағына нұр шашып, мейірім шуағын төгіп жүретін Бағила Жұмаханқызы Мұратованы Ақмола облысында танымайтын жан жоқ шығар. Оның әдемі әні, жан-жүрегіңді елітер ерекше дауысы тыңдаған жанды бірден баурап алады. Саналы ғұмырының жарты ғасырға татитын жылын сахнаға арнаған өнер майталманы бойындағы талантты нағашылармен байланыстырады.  

«Әкем 1917 жылы туған, Екінші дүниежүзілік соғыстың ардагері еді. Анамның тек бастауыш сыныптық білімі болғанымен, дана, ойы терең, көзі ашық кісі болатын. Мені өмірінің соңына дейін қолдап өтті. «Нағашыларыңа ұқсағансың» дейтін. Жырау Базар (Балқы Базар) деген бабамызды көбі білетін болар. Балқы деген кіші жүздің руы, мен де сол Балқының қызымын. Бабаларым да қолдаған шығар. Әйтпесе сахнаның қасиеті мен киесін көбі көтере алмайды ғой» деп ақтарылды.

 

Өнер кез-келгенге бақ болып қона қоймасы белгілі. Ол үшін үлкен еңбек, ізденіс, талант та керек. Сол талант бала Бағиланы сахнаға сүйреді. Жарық жұлдыз етіп көрсетті. Мойындатты. Дамуына себеп болды. «Бойымдағы өнерге деген махаббат бала кезімнен бар. Ес білгеннен сахнаға шығып ән айтуға талпынып тұратынмын. Содан алтыншы сыныпта мектепаралық ән байқауларына қатыстым. Талантымды байқаған болуы керек, ұстаздарым гастрольдік сапарларға ертіп жүрді. Ауыл шаруашылығын ел болып қолдаған жылдар болуы керек, біз сол қойшы ауылдарға барып ән шырқап, шаруа адамдарын ән-күймен қолдап келетінбіз. Міне, сол кезден бері өнерде жүргеніме 55 жыл өтіпті. Өнерге деген ықыласымды оятқан, сол кездегі халықтың қолдауы, ықыласы да шығар», деп ескі күнді еске алды.

Степногорск қаласына қарасты Ақсу кенті мәдениет үйінің көркемдік жетекшісі, «Кимешек» әжелер хорының басшысы Бағила Жұ маханқызы бір кездері өнер жолын тастап кетпек те болған екен. Сол кезеңдегі қиыншылықтарды қазір естелік етіп, еске алатын өнер иесі халықтың қолдауы мен қолпаштауы сахнадағы адам үшін ең маңызды дүние екендігін айтады. Ақсу кентінің мәдениет үйінің ғимараты 1982 жылы салынған. Оның жалпы ауданы – 715,5 ш.м. Мұнда 250 орындық көрермен залы, 2 әдістемелік кабинет, дыбыс инженері кабинеті, грим бөлмесі бар. Мәдениет үйінің негізгі қызметі – халықтың бос уақытын ұйымдастыру, халықтық және көркемөнерпаздар шығармашылығын дамыту. Осы бағытта ұжым тынымсыз жұмыс істейді. Олар ересектерге, жастарға және балаларға арналған қызықты іс-шараларды үнемі ұйымдастырып, заман талабына сай сахналауға тырысады. Мәдениет үйінде 8 құрылым жұмыс істейді, қамтылған қатысушылар саны – 99, ал жеке орындаушылар саны 16.

Ұжымның репертуарларына халықтық әндер, эстрадалық әндер, фольклорлық шығармалар және әр халықтың әндері енген. Қазіргі кезде «Шалқар» , «Тұмар» би топтары мен «Әуен» вокал үйірмесі, «Қыран» балалар хоры, «Кимешек» әжелер хоры, домбыра үйірмелері үздіксіз жұмыс істейді. Үйірмеге қатысушылар тек кентте ғана емес, сонымен қатар қалалық, облыстық байқаулар мен фестивальдерге де белсенді қатысып жүр.

Әр жылдары Мәдениет үйінде басшылық қызметін атқарған Рабиға Қалауиденқызы, Фания Рахимяновна, Серік Мырзакәрімұлы, Данияр Жанболатұлы, Асель Баянқызы, Толеутай Жарұлы аймақтың мәдени-рухани даму бағытына өз үлестерін қоса білді. «Өнер жолы ауыр жол, әсіресе қыз баласы үшін ауыр. Ел арасында жүретін әңгіме де көп. Алланың берген дауысы еді, басқа мамандық таңдап, әнімді қосымша табыс көзі еткенімде болар ма еді деп, өкінген кездерім де болды. Бір жылдары қатты ренжіп, поштаға дипломдарымды көтеріп барып, министрлікке салып жіберемін деген сәтім де өтті бастан.

Сол кезде поштадағы апай өзіңнің таңдап алған салаңа, ұнататын мамандығыңа ренжудің қажеті жоқ деп тоқтатқан еді. Сахнада жүрген соң сын да, мақтау да айталады. Оны көтере алатыны да, көтере алмайтыны да бар. Менің дәуірімде қиындау еді. Қиындықты жеңу үшін ұстамды, кең, парасатты, кішіпейіл, кешірімді, дауға қарсы тұрар қасиетің болу керек екенін түсінгендеймін. Бастысы өмірлік жолдасың сенің өнеріңді түсінетін жан болу керек. Болмаса өзіңмен бірге өнерлі болу керек.

Халық – сыншы. Өсіретін де, өшіретіні де халық екенін ешқашан естен шығаруға болмайды», деп сахнада өнер көрсетіп жүрген жастарға әдемі ой салды. Білгенімен бөлісіп, кейінгі ұрпақтың бойындағы талантты байқап, қанатын қатайтып жүрген Бағила Жұмаханқызы мықты ұстаз да бола білді. Сахна мәдениетін үйретіп, әнді әдемі жеткізуді бала кезінен бойына сіңіре білген ол әр оқушысын мақтанышпен айтып жүреді. «Шәкірттерім көп, бірақ өнерді таңдағаны Гүлжәз Құлманова ғана болды. Басқа саланы таңдап өз кәсібін дөңгелетіп жүрген шәкірттерім баршылық. Қолымдағы келінім де шәкіртім. Әуені өте әдемі. «Горняк» мәдениет сарайында болатын концерттерге қатысып, ән шырқап тұрады. Қазақ тілі және әдебиеті пәнінің мұғалімі. Маңызды, мәдени шаралардан қалмауға тырысады», дейді ұлағатты ұстаз. «Халық құрметі» ордені, «Мәдениет саласының үздігі » , «ҚР мәдениет және өнер саласының үздігі» төсбелгісімен марапатталған Бағила Жұмаханқызы қарапайым қазақы қалпын жоғалтпаған асыл мінез иесі. Оның әңгімесінен осыны аңғардық. «Көктем – әлемді әдемі етер мезгіл  ғой. Сондықтан сұлулықты жақтайтын арулар көктемнің алғашқы мерекесін асыға күтеміз. Әлемді әдемі етіп, әлдиімен тербеткен аналарды, қыздарды, ақ жаулықты әжелерді айтулы мерекелерімен шын жүректен құттықтаймын! Мықты денсаулық, жанұяларына бақыт, ынтымақ, дәулет, қуаныш тілеймін» деп, ықылас танытты. Өнердің тұғырлы тұлғасына біз де амандық тілейміз.